Âm lịch
Lời chúc 20/10 mẹ viết sao cho chân thành, không sáo rỗng
Nhiều người tưởng 20/10 chỉ là bản sao của ngày 8/3, nhưng đây là Ngày Phụ nữ Việt Nam, kỷ niệm mốc thành lập Hội Phụ nữ phản đế Việt Nam ngày 20/10/1930. Lời chúc 20/10 mẹ hay nhất không cần hoa mỹ, chỉ cần một kỷ niệm thật.
Nhiều người vẫn nhầm 8/3 và 20/10 là một, chỉ lệch nhau nửa năm, nên mỗi dịp giữa tháng Mười lại lúng túng không biết có phải gửi lời chúc 20/10 mẹ nữa hay không. Thực ra hai ngày này khác nhau hẳn về nguồn gốc. Ngày 8/3 là ngày Quốc tế Phụ nữ của phong trào phụ nữ thế giới.6 Còn ngày 20/10 là Ngày Phụ nữ Việt Nam, kỷ niệm mốc thành lập Hội Phụ nữ phản đế Việt Nam ngày 20/10/1930, tổ chức này về sau đổi tên thành Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam.6
Ngày 20/10/1930, Hội Phụ nữ phản đế Việt Nam và Đảng Cộng sản Việt Nam quyết định chọn ngày 20/10 hằng năm làm ngày truyền thống của tổ chức.3 Đây cũng là ngày kỷ niệm và tôn vinh phụ nữ Việt Nam.3 Sự kiện ấy không rơi từ trên trời xuống. Từ năm 1927, các nhóm phụ nữ đã lần lượt ra đời và kéo chị em tham gia đông đảo.3 Chị em khẳng định vai trò của mình qua các nhóm tuyên truyền, tổ học nghề, các cuộc đấu tranh.3 Đến ngày 3/2/1930, vai trò của phụ nữ được ghi trong Cương lĩnh đầu tiên của Đảng với nội dung “Nam nữ bình quyền”.3 Chỉ hơn tám tháng sau, tổ chức phụ nữ riêng của đất nước ra đời. Việc kỷ niệm và tuyên truyền rộng rãi trong một giai đoạn dài khiến ngày 20/10 ăn sâu vào đời sống xã hội.6 Vì thế nhiều người xem đây là ngày tôn vinh phụ nữ giống như ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3.6
Một chi tiết ít người biết: trước năm 1975, ở miền Nam dưới chính thể Việt Nam Cộng Hòa, ngày này còn được dùng để tưởng niệm Hai Bà Trưng vào 6 tháng 2 âm lịch.6 Dù gắn với mốc nào, ngày này vẫn luôn dành để tôn vinh người phụ nữ. Trong nhà, người đầu tiên xứng đáng nhận lời chúc mừng 20/10 hôm đó chính là mẹ.5
Vì sao mẹ nhận lời chúc đầu tiên
Có một câu được truyền nhau mỗi dịp giữa tháng Mười: nếu có ai đó nhận được lời chúc 20/10 đầu tiên thì đó phải là mẹ; dù chỉ là một câu thôi nhưng mẹ sẽ rất hạnh phúc, đừng vội chê lời chúc là sến.5
Ngày 20/10 cũng là dịp để các thành viên trong gia đình gửi gắm yêu thương vào những món quà, lời chúc ý nghĩa dành cho mẹ, bà, cho người vợ.3 Dịp này, cách quan tâm và tôn vinh phụ nữ phổ biến nhất vẫn là tặng hoa hồng, thiệp kèm lời chúc mừng 20/10.6 Tuy nhiên, giữa hàng loạt tin nhắn sao chép từ mạng, điều khiến mẹ nhớ đến con lại nằm ở chỗ khác, không ở độ dài hay câu chữ đẹp. Một lời chúc 20/10 cho mẹ tuy giản dị nhưng là món quà mang giá trị tinh thần lớn, chứa đựng lòng biết ơn của con. Dù ngắn hay dài, lời chúc chân thành đều làm mẹ vui và hạnh phúc.
Vậy chân thành ở đâu ra? Nguyên tắc được rút ra từ những người làm nghề giáo: đưa vào lời chúc những kỷ niệm cụ thể đã trải qua cùng người nhận. Kỷ niệm ấy có thể là khoảnh khắc được giúp đỡ, được khen thưởng, một hoạt động đáng nhớ. Sau đó bày tỏ lòng biết ơn và cho biết những sự kiện ấy có ý nghĩa gì với mình ở hiện tại.4 Cách viết khác là miêu tả ấn tượng ban đầu khi gặp người nhận và sự thay đổi trong cảm nhận về họ theo thời gian, rồi kết thúc bằng lời chúc. Cách này giúp lời chúc mang dấu ấn cá nhân thay vì câu sáo rỗng. Kỷ niệm cụ thể quan trọng hơn câu chữ cầu kỳ vì nó chứng minh con thực sự nhìn mẹ, nhớ mẹ, thay vì đi qua ngày lễ theo phong trào. Câu “chúc mẹ sức khỏe” ai cũng viết được, nhưng câu “con vẫn nhớ mùi bánh mẹ rán” chỉ con của mẹ mới viết ra.
Một lá thư từng gây chú ý trên mạng xã hội minh chứng cho nguyên tắc ấy. Nhân ngày 20/10, một cậu bé lớp 6 viết thư gửi mẹ kế, trong đó kể chuyện mẹ chưa từng đánh con, chỉ nhắc nhở, và rán bánh cho con ăn khi con đói. Nhiều người đọc xong mới nhận ra tình thân không nhất thiết bắt đầu từ huyết thống.1 Bé trai mở đầu thư bằng câu dân gian “Công sinh không bằng công dưỡng” để khẳng định dù mẹ không sinh ra mình nhưng vẫn yêu mẹ rất nhiều.1
Điều lay động ở lá thư ấy nằm ở kỷ niệm, chẳng phải câu chữ. Trẻ con chưa biết nói lời hoa mỹ, con chỉ ghi nhớ ai chăm sóc, kiên nhẫn lắng nghe và bảo vệ mình mỗi ngày để trao yêu thương.1 Một kỷ niệm thường ngày như chiếc bánh rán nóng trên bếp có sức nặng hơn mọi tính từ đẹp đẽ. Câu chuyện cũng gợi suy ngẫm về mối quan hệ mẹ kế và con chồng vốn thường chịu định kiến.1 Thương con chồng quá dễ bị nói là cố lấy lòng, nghiêm khắc lại dễ bị mang tiếng khắc nghiệt.1 Nhưng dù mẹ ruột hay mẹ kế, chỉ cần đối đãi chân thành, bao dung và tôn trọng, thời gian sẽ gắn kết thành gia đình đích thực.1
Nghệ sĩ Quang Hà khi bình luận về bức thư từng nói: “Làm mẹ đã vất vả, làm mẹ kế còn phải đối diện với nhiều áp lực hơn”. Hồng Quân thì chia sẻ người thân không nhất thiết phải chung dòng máu, tình cảm tích lũy qua thời gian cũng thành gia đình. Bài học cho người viết lời chúc nằm ở đó: thay vì chép câu hay trên mạng, hãy nhớ lại một việc mẹ từng làm cho mình và viết việc ấy ra. Việc mẹ thức khuya khi con ốm, mẹ gói cơm cho con mang đi học, mẹ nhắc con mang áo mưa: những chuyện nhỏ vậy đó mới là chất liệu của lời chúc 20/10 mẹ hay nhất.
Lời chúc ngắn gửi mẹ
Không phải lúc nào con cũng có đủ thời gian ngồi viết thư. Lời chúc 20/10 mẹ dạng ngắn hợp để gửi qua tin nhắn SMS hoặc làm caption mạng xã hội.
Một tin nhắn chỉ vỏn vẹn hai câu đã đủ: “Mẹ ơi, con yêu mẹ nhiều! Chúc mẹ 20/10 vui khỏe.”3 Hoặc dài hơn một chút: “Cảm ơn mẹ đã sinh ra con. Con biết ơn mẹ đã nuôi dạy con thành người.” . Ai muốn bày tỏ sự biết ơn rõ hơn thì viết theo công thức: cảm ơn mẹ về những gì mẹ đã làm như sinh thành, nuôi dưỡng, hy sinh thầm lặng, rồi chúc mẹ sức khỏe, niềm vui, bình an. Ví dụ: “Mẹ yêu, ngày 20/10 con chúc mẹ thật nhiều niềm vui và hạnh phúc. Mọi điều con có hôm nay đều do mẹ làm nên. Con yêu mẹ nhiều!” .
Ở xa nhà, câu chữ lại mang thêm nỗi nhớ: “Hôm nay con không về được, nhưng con nhớ mẹ lắm. Chúc mẹ 20/10 luôn được yêu thương như cách mẹ đã thương con suốt bao năm.”3 . Người con xa nhà còn có thể hứa gọi về thường xuyên để mẹ đỡ mong chờ. Trong khi đó, mẹ lớn tuổi thì lời chúc nên gói gọn mong ước mẹ khỏe mạnh, sống lâu bên con cháu.
Ai muốn nhấn vào sự hy sinh của mẹ thì có mẫu tham khảo thế này: “Cảm ơn mẹ đã hi sinh cả cuộc đời vì gia đình. Chúc mẹ luôn tràn đầy yêu thương và niềm vui.”3 . Đừng ngại gửi chỉ vì câu của mình ngắn quá. Mẹ cần một lời chúc thật, chứ không cần một câu văn dài. Ngày này, một tin nhắn chúc mừng 20/10 có tên con ở đầu dòng vẫn là điều mẹ đợi nhất mỗi tối.
Lời chúc dài và thư tay
Lời chúc dài hợp để gửi qua thư tay hoặc video.
Thư tay còn một lợi mà tin nhắn không có: mẹ cất trong ngăn kéo, nhiều năm sau vẫn mở ra đọc lại được. Lá thư mang sự chăm chút từng câu chữ, thể hiện tấm lòng người viết, và có thể lưu giữ lâu dài làm kỷ niệm. Mẫu thư không cần cầu kỳ: “Mẹ yêu quý, ngày 20/10 con chúc mẹ thật nhiều sức khỏe và niềm vui. Con cảm ơn mẹ về tất cả hy sinh trong suốt thời gian qua. Con yêu mẹ nhiều!” Chỉ cần chân thành đã đủ khiến mẹ xúc động.
Thư ngày này không dành riêng cho mẹ ruột. Mẹ chồng cũng xứng đáng nhận một câu chúc mừng 20/10: lời chúc chân thành từ con dâu thể hiện sự kính trọng của con dâu dành cho mẹ. Nên nhấn vào lòng biết ơn vì mẹ đã yêu thương và là hậu phương của gia đình. Mẹ người yêu cần lời chúc khéo léo, tinh tế để ghi điểm trong mắt phụ huynh. Nên xưng “con - bác” để giữ sự kính trọng. Riêng trường hợp mẹ người yêu mà con chưa từng gặp hoặc mới gặp lần đầu, đừng gượng ép nhắc lại kỷ niệm vốn chưa có. Một lời chúc chân thành, đơn giản kèm mong muốn tiếp tục được đồng hành là đủ. Cùng là một câu chúc mừng 20/10, đổi cách xưng và thêm một lời cảm ơn cụ thể là người nhận thấy ngay sự tử tế của người viết.
Giá trị của sự chân thành không riêng gì ngày dành cho mẹ. Cô giáo Lê Thị Bích Thùy, Trường TH&THCS Sơn Phước, Phú Yên, người công tác hơn 20 năm, từng chia sẻ mỗi lần nhận thiệp mừng kèm lời nhắn chân thành từ học trò vẫn xúc động như lần đầu. Cô xem đó là nguồn động lực gắn bó với nghề. Người viết lời chúc cho mẹ cũng vậy: điều đọng lại là cảm giác có người nhớ tới mình, hơn mọi con chữ.
Lời chúc vui, sáng tạo và bằng thơ
Nhà nào có người mẹ vui tính thì lời chúc hài hước thường khiến mẹ cười suốt cả ngày, ví dụ: “Chúc mẹ ngày 20/10 thật vui vẻ và nhận được nhiều quà. Nếu không ai tặng quà, con sẵn sàng làm người đó!” . Thực ra mỗi tính cách mẹ hợp với một tông lời chúc riêng. Tông chân thành tình cảm cho mẹ trầm lặng, tông động viên biết ơn cho mẹ đang vất vả, tông ngọt ngào ấm áp cho mẹ kín đáo, và tông hài hước nhưng vẫn chân thành cho mẹ vui tính. Chọn đúng tông, lời chúc mới nghe như con đang nói với mẹ chứ không phải đang đọc một mẫu văn bản.
Muốn lời chúc 20/10 mẹ độc đáo hơn, có thể ví mẹ thành một hình ảnh riêng thay vì chúc chung chung. Chẳng hạn: “Mẹ ơi, 20/10 con chúc mẹ như ánh mặt trời, luôn tỏa sáng và sưởi ấm cả nhà!” . Với mẹ lớn tuổi, lời chúc rộn ràng kiểu “chúc mẹ luôn rạng rỡ, khỏe mạnh và sống thật lâu bên con cháu” cũng là một cách sáng tạo mà vẫn ấm áp.
Ai thích chữ nghĩa hơn có thể gửi mẹ một đoạn thơ: “Mẹ là nắng sớm ban mai / Sưởi ấm đời con những tháng ngày thơ / 20 tháng 10 con chúc / Mẹ luôn hạnh phúc, chẳng sầu, chẳng lo.” . Thơ hay hay dở không quan trọng bằng việc con chịu ngồi nghĩ từng câu cho mẹ; chính sự chậm rãi ấy là món quà.
Lời chúc tiếng Anh, tiếng Trung
Gia đình nào có con học ngoại ngữ, hoặc mẹ thích những câu chữ mới mẻ, có thể gửi lời chúc 20/10 cho mẹ bằng tiếng Anh. Câu ngắn gọn, dịch ra nghĩa là: “Chúc mừng ngày Phụ nữ Việt Nam, mẹ yêu! Chúc mẹ sức khỏe, phúc lành và tràn đầy yêu thương”. Muốn bày tỏ biết ơn rõ hơn, viết kiểu: “Trong ngày đặc biệt này, con muốn cảm ơn mẹ vì tình yêu và những hy sinh của mẹ. Chúc mừng 20/10, mẹ nhé!” .
Tiếng Trung cũng có những câu chúc mừng 20/10 dành cho mẹ được hướng dẫn rộng rãi, chẳng hạn câu dịch nghĩa là “Mẹ vất vả nhiều rồi!”, hoặc câu “Cảm ơn mẹ vì tình yêu và sự đồng hành suốt thời gian qua”. Câu chữ nước nào cũng vậy, dịch được nghĩa cho mẹ hiểu thì lời chúc mới trọn.
Gửi kèm hoa và thiệp
Lời chúc đi cùng một bó hoa thì trọn vẹn hơn. Thử hình dung một người con ở xa đặt hoa giao tận nhà kèm tấm thiệp chúc mừng 20/10 viết tay, mẹ mở cửa nhận hoa rồi mới đọc thiệp: đó là khoảnh khắc nhiều mẹ nhớ rất lâu.
Hoa tặng mẹ và bà dịp 20/10 thường được chọn là hoa cẩm chướng, hoa hướng dương, hoa lan hồ điệp. Thiệp có thể mua, nhưng thiệp tự làm thêm phần chân thành. Lời chúc có thể gửi qua tin nhắn, thiệp handmade hoặc đăng lên trang cá nhân trên mạng xã hội để cả nhà cùng thấy. Nếu giữa tháng Mười chỉ kịp làm một việc, việc đáng làm là chọn một kỷ niệm thật, viết thành vài câu gửi cho mẹ trước tiên. Hoa tàn rồi, nhưng câu chúc viết tay trên thiệp mẹ vẫn giữ được.
Bài viết thuộc Góc đọc Xuân của Chúc Mừng Năm Mới.
Nguồn tham khảo
- Bức thư gửi mẹ kế ngày 20/10 khiến cõi mạng cay khóe mắt: Đọc đến đâu thương đến đó (gocnhinphaply.nguoiduatin.vn) ↩a ↩b ↩c ↩d ↩e ↩f
- 50+ lời chúc 20/10 bằng Tiếng Anh ý nghĩa tặng người phụ nữ bạn yêu thương (langgo.edu.vn)
- Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10: Những lời chúc hay, ý nghĩa nhất dành cho phái đẹp Việt (giadinh.suckhoedoisong.vn) ↩a ↩b ↩c ↩d ↩e ↩f ↩g ↩h ↩i
- 4 cách viết lời chúc 20-11 ý nghĩa gửi thầy cô (muctim.tuoitre.vn) ↩
- Lời chúc 20/10 hay nhất gửi đến Mẹ (phunumoi.net.vn) ↩a ↩b
- Ngày Phụ nữ Việt Nam (Wikipedia) ↩a ↩b ↩c ↩d ↩e ↩f