Chúc Mừng Năm Mới

Phong cách

Ý nghĩa hình xăm cá chép qua màu sắc, chiều bơi và mẫu kết hợp

Nhiều người nghĩ mỗi mẫu cá chép xăm lên người đều mang một ý nghĩa cố định, nhưng thực ra cách diễn giải phụ thuộc tổng thể thiết kế và thông điệp cá nhân, ngay cả chiều bơi của cá cũng không có nghĩa duy nhất. Ý nghĩa hình xăm cá chép đến từ truyền thuyết vượt Vũ Môn và thay đổi theo màu sắc, tư thế cùng tổ hợp biểu tượng.

10 phút đọc

Con cá chép xuất hiện trong xăm hình với đủ tư thế: bơi ngược dòng, quay đầu lên, hóa rồng, ngậm đồng tiền, chui giữa đám hoa sen. Từng chi tiết ấy khiến nhiều người thắc mắc hình xăm cá chép có ý nghĩa gì, rồi nhận về những câu trả lời khác nhau, thậm chí mâu thuẫn nhau.

Điều chắc chắn là ý nghĩa hình xăm cá chép bắt nguồn từ điển tích vượt Vũ Môn ở phương Đông, rồi lan ra theo màu sắc, tư thế bơi và biểu tượng đi kèm. Hiểu được gốc rễ ấy, việc chọn mẫu sẽ không còn là chọn vì hình đẹp, mà là chọn đúng điều mình muốn nhắc nhở bản thân mỗi ngày.

Truyền thuyết vượt Vũ Môn

Câu chuyện gốc kể rằng hàng ngàn con cá Koi bơi ngược dòng sông Hoàng Hà, nhưng chỉ một con kiên trì nhảy qua thác nước Vũ Môn, cổng của rồng, và được các vị Thần biến thành rồng vàng. Truyền thuyết Trung Hoa còn có bản kể chi tiết hơn: vua Thủy Tề tổ chức kỳ thi rồng gồm ba đợt sóng. Con cá chép ngậm ngọc trai nhờ đợt sóng cao vượt một lần qua cả ba đợt, nhả ngọc qua Vũ Long Môn và hóa thành rồng. Dù kể theo bản nào, thông điệp đều là bền bỉ bơi tiếp, kiên trì và thành công.

Từ điển tích ấy, cá chép hóa rồng trở thành hình ảnh của sức mạnh ý chí chống lại số phận, của quyền lực, dũng mãnh và khởi đầu mới. Người xăm mẫu này thường muốn gửi gắm sự cố gắng, may mắn và thành công, nên nó được cả nam lẫn nữ yêu thích. Với người kinh doanh, hình cá chép đi lên hóa rồng còn được xem có ý nghĩa phong thủy lớn, biểu trưng cho may mắn tài lộc.

Ở Việt Nam, hình tượng này không phải trào lưu xăm mới. Cá chép vượt Vũ Môn hóa rồng là điển tích gắn với niềm mong ước nỗ lực và thành công, đã được thể hiện phong phú trên các ngôi đình cổ thế kỷ XVI như đình Tây Đằng, đình Lỗ Hạnh.1 Nghĩa là hình ảnh con cá bền chí ấy hiện diện trong kiến trúc làng quê Việt từ hàng trăm năm trước, lâu trước khi xăm hình trở thành nghệ thuật phổ biến.

Ngoài điển tích hóa rồng, con cá này còn mang nhiều tầng nghĩa khác. Trong tiếng Hán, cá là chữ Ngư, phát âm Yu, đồng âm với chữ Dư trong dư dả, nên cá chép còn gắn với cuộc sống sung túc và ý niệm hóa giải sát khí, tai họa cho chủ nhân. Tuổi thọ của cá chép cao nên nó tượng trưng cho sức khỏe dồi dào và bình an. Ở Nhật Bản, cá chép Koi được gọi là vua của các loài cá, lâu nay được coi là loài cá đem lại may mắn; người Nhật xem hình xăm cá chép là điềm lành, thậm chí là một nghệ thuật.

Người khởi nghiệp chọn mẫu cá chép hóa rồng thường muốn khắc lên người lời tự hứa bền chí đến khi thành công.

Ý nghĩa hình xăm cá chép theo từng màu

Màu sắc là nét dễ đọc nhất trên một hình xăm cá chép, và mỗi gam màu mang một thông điệp khác nhau. Cá chép đỏ tượng trưng cho tình yêu, lòng dũng cảm và sức mạnh, được xem là mạnh nhất trong các màu vì có khả năng bơi ngược thác nước đổ. Màu đỏ còn gắn với sự hạnh phúc, ấm áp trong tình yêu và các mối quan hệ gia đình.

Cá chép vàng biểu trưng cho tiền tài, thịnh vượng và sự phù trợ của quý nhân; trang riotattoostudio khuyên người mệnh kim chọn mẫu màu này. Cá chép đen theo văn hóa Nhật đại diện cho những người đàn ông trong gia đình, mang ý nghĩa sức mạnh của nam giới, còn ở phương Tây màu đen lại là biểu tượng của thành công. Mẫu đen còn được diễn giải là mang sức mạnh nội tại và khả năng bảo vệ, giúp chủ nhân vượt qua bóng tối; người mệnh thủy hoặc mộc được khuyên chọn.

Cá chép màu trắng thể hiện sự may mắn trong sự nghiệp. Màu xanh đại diện cho người hòa nhã, bình thản, thích sự yên tĩnh và an lạc. Cá chép hồng là biểu tượng cho người con gái trong gia đình theo văn hóa Nhật Bản, nơi cá Koi đỏ hay cam tượng trưng người mẹ, Koi đen tượng trưng người cha, Koi xanh trắng tượng trưng con trai. Khi một mẫu xăm có nhiều màu sắc, ý nghĩa chuyển sang sự gắn kết trong gia đình, mỗi màu là một thành viên.

Cách chọn theo màu vì thế khá trực quan: nghĩ xem điều mình cần nhất lúc này là gì, rồi tìm gam màu mang nghĩa đó.

Trên bàn gỗ tối có tập sổ mở, tượng cá chép gỗ, khăn lụa đỏ hoa, bút lông và chén sơn đỏ vàng, ánh sáng chiều từ cửa sổ
Ảnh minh họa

Chiều bơi không cố định nghĩa

Đây là chỗ dễ bị hiểu lầm nhất. Nhiều nguồn nói cá chép bơi ngược dòng tượng trưng cho người xăm vẫn đang vật lộn, đối diện thử thách, còn bơi xuôi dòng nghĩa là đã vượt qua khó khăn. Nguồn khác lại diễn giải gần như ngược lại: cá Koi bơi xuôi dòng cho thấy bạn chưa đủ sức chống chọi thử thách hoặc đã đạt mục tiêu và không muốn chiến đấu nữa, còn bơi ngược dòng cho thấy đang đối mặt thử thách cam go nhưng không bỏ cuộc.

Một cách đọc nữa chia theo trạng thái người xăm: cá chép quay đầu lên nghĩa là cuộc hóa rồng còn đang dở, tràn hy vọng và ý chí; cá bơi xuôi dòng nghĩa là mục tiêu đã hoàn tất, hợp với người từng trải, biết đủ và biết buông đúng lúc.

Ba cách diễn giải, ba hướng khác nhau. Chính vì thế, các trang tư vấn về hình xăm lưu ý chiều bơi, nước hay sóng chỉ tạo sắc thái, chứ không mang một nghĩa cố định cho mọi trường hợp; mỗi người đọc mẫu xăm theo tổng thể thiết kế và thông điệp cá nhân.

Hai người xăm cùng một mẫu cá xuôi dòng có thể hiểu theo hai nghĩa hoàn toàn khác, nên thay vì hỏi chiều bơi nghĩa gì, hãy hỏi mình muốn nghĩa nào, rồi chọn chiều bơi khớp với điều đó.

Cá chép ghép biểu tượng khác

Cá chép ít khi đứng một mình trong hình xăm, và mỗi biểu tượng đi kèm mở thêm một tầng nghĩa mới. Ghép hoa sen hoặc hình rồng vào là ý nghĩa hình xăm cá chép dày thêm một lớp. Mẫu cá chép mặt quỷ là sự kết hợp giữa thiện và ác, chính và tà: người tạo ra nó muốn dùng hình ảnh hướng thiện của cá chép để áp chế cái ác của mặt quỷ, thể hiện niềm tin cái thiện thắng cái ác. Mẫu này còn được xem mang ý nghĩa tốt đẹp, hướng thiện, là biểu tượng của thành công, may mắn và có thể hóa giải điềm xấu.

Cá chép ngậm đồng tiền mang ý nghĩa may mắn và tài lộc; người xăm thường mong muốn cuộc sống thuận lợi, dư dả và thành công trong công việc. Mẫu trên nền hoa cúc có xuất xứ từ Trung Quốc, du nhập vào Việt Nam, mang ý nghĩa lòng chung thủy và sự trung thành. Thiết kế âm dương thường là hai cá chép bơi vòng tròn đối xứng, thể hiện cân bằng giữa lý trí và cảm xúc; nhiều cặp đôi chọn mẫu này để thể hiện tình cảm hòa hợp, đồng hành lâu dài. Một số nơi còn xem nó tượng trưng cho cung Song Ngư trong 12 cung hoàng đạo.1

Hai tổ hợp hiếm gặp hơn đều đến từ văn hóa Nhật. Mẫu mèo thần tài kết hợp cá chép mang ý nghĩa gặp thời vận may sẽ tới: mèo tượng trưng duyên đến và thiện lành, cá chép đại diện cho quyết tâm và sự bền bỉ. Mẫu sumo ôm cá chép thể hiện sự kiên cường và tinh thần chiến thắng chính mình, trong đó cá chép là hiện thân của con đường gian nan, còn sumo là chiến binh kiên cường.

Riêng mẫu cá chép hoa sen, các nguồn cho hai cách hiểu khác nhau. Một cách đọc ghép chữ sen và ngư thành ý dư dả liên tục, đủ đầy giàu sang; cách khác xem nó biểu trưng cho tâm hồn trong sáng, nghị lực vươn lên, sự bình an và hài hòa giữa vật chất và tinh thần. Vì chưa có cách đọc thống nhất, người chọn mẫu này nên tự quyết định thông điệp mình muốn, thay vì chờ một đáp án duy nhất.

Hai người đàn ông trong phòng, một người ngồi quay lưng trần trên ghế, người kia cúi xuống xăm hình con cá lên lưng
Ảnh minh họa

Xăm cá chép hợp mệnh nào

Câu hỏi xăm cá chép hợp mệnh nào được rất nhiều người đặt ra, và câu trả lời hiện có đều đến từ các trang xăm hình và phong thủy. Theo đó, trong 12 con giáp, người tuổi Ngọ hợp xăm cá chép hóa rồng nhất, gồm các năm sinh 1918, 1954, 1966, 1978; các tuổi Canh Thìn, Bính Tuất, Kỷ Sửu, Đinh Sửu cũng được khuyên chọn mẫu này.

Về mệnh, một trang phong thủy xăm hình cho rằng cá chép hóa rồng đặc biệt phù hợp với người mệnh Thủy vì cá gắn với nước, và người mệnh Hỏa vì hợp với các gam màu xanh lá, đỏ, cam của cá chép và rồng; về tuổi, người Tý được cho là được tiếp thêm sức mạnh và quyết tâm, người Thìn thì thể hiện cá tính và mang may mắn.

Cần nói rõ: đây là quan niệm của các trang tattoo và phong thủy, chưa có cơ quan hay chuyên gia uy tín nào kiểm chứng. Người tin theo có thể tham khảo khi chọn màu và mẫu, nhưng không nên xem đó là quy định bắt buộc, vì cốt lõi của ý nghĩa hình xăm cá chép vẫn nằm ở thông điệp bản thân gửi gắm.

Vị trí xăm cho nam và nữ

Vị trí xăm cũng được các studio gợi ý theo vóc dáng và mẫu hình. Nam giới nên xăm cá chép lớn ở giữa lưng, một bên lưng, bắp tay hoặc bắp chân. Nữ giới nên chọn mẫu uyển chuyển ở giữa lưng, thắt lưng, nửa lưng, cánh tay, bên hông hoặc bàn chân.

Cá chép lớn ở bắp tay vừa tôn dáng người vừa hợp với gợi ý của các studio. Còn mẫu hóa rồng nhiều chi tiết thường cần diện tích rộng, vì thế lưng và bắp chân là nơi các thợ xăm hay đề xuất cho mẫu này.

Sân nhà có hồ nước nhỏ với hai con cá chép koi cam trắng bơi gần mặt nước, thác đá nhỏ chảy nước
Ảnh minh họa

Nguyên tắc chọn mẫu

Nguyên tắc chọn mẫu chỉ có một: xác định điều muốn gửi gắm trước, rồi mới chọn màu, tư thế và tổ hợp biểu tượng. Người muốn nhắc mình biết đủ, biết buông đúng lúc sẽ chọn cá bơi xuôi dòng thay vì mẫu hóa rồng nhiều chi tiết. Còn mẫu cá chép hóa rồng vì phức tạp và nhiều chi tiết nên giá khá cao, mức giá chính xác chỉ được báo khi khách chọn mẫu cụ thể.

Nói ngắn gọn, hình xăm cá chép có ý nghĩa gì không nằm ở con cá, mà nằm ở người mang nó trên da.

Bài viết thuộc Góc đọc Xuân của Chúc Mừng Năm Mới.

Hỏi đáp nhanh

Xăm cá chép hóa rồng giá bao nhiêu?

Các studio cho biết đây là mẫu nhiều chi tiết, phức tạp nên mức giá khá cao, và giá chính xác chỉ được báo khi khách chọn mẫu cụ thể; hiện không có bảng giá chung theo mẫu hay kích thước.

Nguồn tham khảo

chucmungnammoi.com