Công cụ
Văn khấn theo dịp: Bao sái bàn thờ, lau dọn bát hương
Văn khấn cổ truyền theo từng dịp: mùng 1, ngày rằm, Thần Tài, Thổ Công và các lễ trong năm, với ngày cúng, lễ vật, bài đầy đủ và bản ngắn.
Nhập thông tin và xem kết quả
Thông tin cần nhập: Dịp cúng, Bài khấn, Bản khấn, Ngày cúng (ngày/tháng/năm).
Trường hợp này: Dịp cúng Văn khấn bao sái bàn thờ, lau dọn bát hương, Bản khấn Bản đầy đủ
- Dịp:
- Văn khấn bao sái bàn thờ, lau dọn bát hương
- Nhóm:
- Hằng ngày, Thần Tài, Thổ Công
- Ngày cúng:
- ngày gia đình chọn
- Lần tới:
- Ngày do gia đình chọn, nên trang không đếm ngược.
- Khấn:
- Gia tiên nội ngoại; Thổ Công, thần đất của nhà
- Nơi khấn:
- Tại nhà
- Lễ vật:
- Hương (nhang), Đèn dầu hoặc nến, Trầu cau, Chén nước trong, Rượu, Hoa tươi, Hoa quả
- Bài khấn:
- Văn khấn bao sái bàn thờ, lau dọn bát hương (bản đầy đủ)
- Lời khấn:
- Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần) Con lạy chín phương Trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương. Con kính lạy các cụ Tổ khảo, Tổ tỷ, Bá thúc, Cô di và toàn thể các hương linh gia tiên nội ngoại. Con kính lạy ngài Bản gia Thổ địa Long mạch Tôn thần, ngài Thổ công, ngài Thổ thần cai quản đất đai nhà con. Hôm nay là ngày [ngày] tháng [tháng] năm [năm], nhằm ngày lành tháng tốt, gia đình con chọn làm lễ bao sái bàn thờ, lau dọn bát hương để chốn thờ tự được sạch trong. Tín chủ con là [họ và tên], ngụ tại [địa chỉ], cùng toàn thể gia quyến trong nhà thành tâm dâng lễ. Chúng con thành tâm sửa biện hương hoa lễ vật: hương nhang, đèn dầu hoặc nến, trầu cau, chén nước trong và rượu, bày lên trước án, đốt nén tâm hương, dâng lên trước án. Cúi xin chư vị chứng giám lòng thành, cho phép gia đình con được bao sái bàn thờ, lau dọn bát hương, rút bớt chân nhang cho sạch sẽ, kính cẩn giữ gìn chốn thờ tự của gia tiên và của các ngài. Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được phù hộ độ trì cho gia đình con trên dưới bình an, sức khỏe dồi dào, làm ăn thuận lợi, trong nhà êm ấm, ngoài đường may mắn, hương lửa gia tiên và hương lửa nhà con được bền lâu. Phục duy cẩn cáo. Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
- Lưu ý:
- Khấn xin phép trước khi lau dọn bàn thờ và rút bớt chân nhang, thường vào cuối tháng Chạp.
- Nguồn:
- Phong tục dân gian, các nơi làm khác nhau
- Hỏi đáp:
- Bao sái bàn thờ là gì? Bao sái là lau dọn, tắm rửa đồ thờ: ban thờ, bát hương, đèn, lọ hoa, mâm bồng, ảnh thờ. Nhiều nhà chỉ làm việc này mỗi năm một lần vào những ngày cuối tháng Chạp, cho ban thờ sạch sẽ trước khi rước ông bà về ăn Tết. Trước khi động tay vào đồ thờ, gia chủ thắp hương khấn xin phép gia tiên và Thổ Công, rồi mới lau dọn; bài khấn bao sái chính là lời xin phép ấy.
- Hỏi đáp:
- Nên bao sái bàn thờ vào ngày nào? Phần đông làm sau rằm tháng Chạp. Nhiều nhà chọn một ngày trước hôm hai mươi ba, ngày tiễn ông Công ông Táo, để kịp sửa soạn ban thờ cho Tết; có nhà đợi tiễn ông Táo xong mới làm. Nhà bận thì làm muộn hơn, miễn là xong trước chiều cuối năm. Nhiều người xem lịch chọn ngày tốt, giờ tốt trong khoảng ấy; không xem được thì chọn một buổi sáng sáng sủa, nhà đủ người. Ngoài dịp cuối năm, khi sửa nhà, chuyển ban thờ hay lỡ làm đổ bát hương, người ta cũng làm lễ bao sái riêng.
- Hỏi đáp:
- Bao sái cần chuẩn bị những gì? Lễ xin phép chỉ cần nén hương, trầu cau, nước, rượu, thêm hoa quả nếu có. Đồ để lau gồm khăn mềm sạch chưa dùng vào việc khác, một chậu nước ấm và nước thơm để lau đồ thờ: nhiều nhà dùng rượu trắng ngâm gừng, nước đun với vỏ bưởi, lá bưởi hay ngũ vị hương. Đồ thờ bằng đồng lau ướt xong phải lau khô ngay cho khỏi xỉn; ảnh thờ chỉ lau nhẹ mặt kính.
- Hỏi đáp:
- Bao sái bàn thờ làm theo thứ tự nào? Trước hết thắp hương, đọc bài khấn xin phép, chờ hương cháy được một lúc mới bắt đầu. Người lau thường là chủ nhà hay người lớn trong họ, tay rửa sạch, quần áo gọn gàng. Lau từ trên xuống: ảnh thờ, bài vị, đèn, lọ hoa, rồi tới mặt ban. Bát hương lau sau cùng và không nhấc khỏi chỗ cũ, chỉ lau quanh miệng và thân bát. Chân hương rút bớt, nhiều nơi để lại số lẻ, ba, năm hay bảy chân; tàn hương và chân hương rút ra đem hóa rồi thả xuống sông hay vùi ở gốc cây. Xong việc, xếp đồ thờ về đúng chỗ, thắp hương báo đã dọn xong.
- Hỏi đáp:
- Bao sái bàn thờ kiêng những gì? Kiêng xê dịch hay xoay hướng bát hương, kiêng để bát hương rơi vỡ hay đổ tro ra ngoài. Không dùng chổi quét nhà, giẻ lau sàn để lau ban thờ, không đem chân hương rút ra đốt chung với rác. Trẻ nhỏ không nên đụng vào bát hương; nhà nào chưa quen việc thì mời người lớn tuổi trong họ, người hiểu việc thờ cúng đến làm giúp. Bao sái xong, nhiều nhà kiêng dời đồ thờ thêm lần nữa cho tới hết Tết.
- Hỏi đáp:
- Bài khấn thưa những vị nào? Gia tiên nội ngoại; Thổ Công, thần đất của nhà.
- Hỏi đáp:
- Khấn ở đâu? Tại nhà.
- Hỏi đáp:
- Cần lưu ý gì? Khấn xin phép trước khi lau dọn bàn thờ và rút bớt chân nhang, thường vào cuối tháng Chạp.
Cách tính
Cách tính ngày
Ngày của mỗi dịp tính bằng lịch âm của site theo giờ Việt Nam: mùng 1 và ngày rằm có trong mọi tháng âm lịch, cả tháng nhuận; các tết trong năm tính theo tháng thường; tiết Thanh minh là ngày Mặt Trời tới kinh độ 15 độ. Ngày lần tới đếm từ hôm nay.
Các phần của một bài khấn
Bài khấn theo lối văn khấn cổ truyền có 8 phần theo thứ tự: lời niệm Phật mở đầu, lời lạy mở đầu, lời kính lạy các vị được khấn, ngày khấn, người khấn và nơi ở, lễ vật dâng lên, lời thưa việc và lời cầu, lời kết. Bản ngắn giữ đủ các phần, mỗi phần một câu.
Theo văn khấn cổ truyền của người Việt; nguồn: Việt Nam phong tục (Phan Kế Bính, 1915) cho ngày các tết trong năm và các lễ sau tang, phong tục dân gian, các nơi làm khác nhau (các dịp khác). Bài khấn do Phòng Tử vi của site soạn theo các phần trên, không chép lời của trang nào; các câu khấn cố định của truyền thống như «Nam mô A Di Đà Phật» được giữ nguyên. Dịp nào chưa có bài, trang nói rõ.