# Khám sức khỏe tuổi 40 ở nam giới thường có những xét nghiệm nào? > Nhiều nam giới trên 40 tuổi chỉ đến bệnh viện khi cơ thể đã báo động, trong khi các khuyến cáo y tế đều khuyên nên khám sức khỏe định kỳ một đến hai lần mỗi năm. Lịch khám và danh mục xét nghiệm của khám sức khỏe năm 40 tuổi khác hẳn thời trẻ, vì nhiều bệnh bắt đầu âm thầm từ đây. - Bài gốc: - Chuyên mục: Sức khỏe - Tác giả: Ban Sức khỏe - Ngày đăng: 08/11/2026 - Chủ đề: Sức khỏe nam giới, Khám sức khỏe - Thời gian đọc: 14 phút --- Khám sức khỏe năm 40 tuổi là việc nam giới trung niên nên đưa vào lịch thường niên. Đây là thời điểm tim mạch, tiểu đường, ung thư và gout bắt đầu len lỏi vào cuộc sống mà gần như không báo trước. Câu hỏi khi nào nên đi khám sức khỏe nam có đáp án khá rõ. Người khỏe mạnh nên khám tổng quát một đến hai lần trong năm, người có nguy cơ thì dày hơn. Vấn đề là phần lớn đàn ông có thói quen trì hoãn. Họ đến phòng khám khi đau, khi sốt, khi không còn cách nào khác. Lúc đó nhiều bệnh đã vượt qua giai đoạn điều trị dễ dàng nhất, và lịch khám sức khỏe năm 40 tuổi trở đi bị bỏ lỡ từng năm một. ## Vì sao tuổi 40 là mốc cảnh báo Sau tuổi 40, cơ thể nam giới bước vào giai đoạn mà các mạch máu, tuyến tiền liệt, gan và chuyển hóa đều tiềm ẩn rủi ro cao hơn thời trẻ. Nam giới trung niên dễ gặp tiểu đường, tăng huyết áp, rối loạn chuyển hóa mỡ máu, xơ vữa động mạch, bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính. Lạm dụng rượu bia còn kéo theo nguy cơ ung thư miệng, họng, thực quản, gan và đại tràng. Những bệnh này thường diễn tiến lặng lẽ, không triệu chứng trong thời gian dài, khiến người bệnh chủ quan cho đến khi biến chứng xuất hiện.[6] Một con số khác nói lên nhiều điều: theo Harvard Health, khoảng 90% người mắc bệnh gout là nam giới trên 40 tuổi. Bệnh tấn công nam giới nhiều gấp ba lần nữ giới và càng phổ biến sau tuổi trung niên. Người bị huyết áp cao có nguy cơ mắc gout cao gấp đôi so với người huyết áp bình thường. Người thừa cân, béo phì với chỉ số khối cơ thể từ 25 trở lên càng dễ gặp, nhóm nặng cân nhất có nguy cơ cao gấp mười lần hoặc hơn. Vì thế, đo huyết áp và cân nặng định kỳ ở tuổi 40 giúp nhìn thấy trước nguy cơ của cả một chuỗi bệnh, chứ không dừng ở vài con số trên giấy. Chính vì các bệnh này âm thầm nên khám sàng lọc sớm mới có giá trị. Khám sức khỏe định kỳ giúp phát hiện dấu hiệu bệnh lý từ sớm, chẩn đoán và điều trị kịp thời các bệnh nền như ung thư, tiểu đường, tim mạch.[1] Nhiều nguy cơ lớn của nam giới, từ ung thư đại tràng đến bệnh tim, đều có thể phòng ngừa hoặc điều trị hiệu quả hơn nếu được phát hiện ở giai đoạn đầu. Thử hình dung một người đàn ông 45 tuổi, hút thuốc và có tiền sử huyết áp cao. Nếu đi khám sức khỏe năm 40 tuổi trở đi, kết quả xét nghiệm máu cho thấy mỡ máu tăng sẽ được bác sĩ can thiệp sớm bằng lối sống và theo dõi. Nhờ vậy tình trạng không âm thầm tiến triển đến ngày cơn đau thắt ngực xuất hiện. Khoảng cách giữa hai kịch bản này chính là lý do đáp án đúng cho câu hỏi khi nào nên đi khám sức khỏe nam là: đi khám khi vẫn còn khỏe, đừng đợi ốm. Có một điều cần nói thẳng: khám nhiều chưa hẳn đã tốt hơn trong mọi trường hợp. Một nghiên cứu tổng hợp của Cochrane cho thấy với nhóm người khỏe mạnh chung, việc khám tổng quát hằng năm chưa giảm rõ nguy cơ mắc bệnh hay tử vong, thậm chí có thể dẫn đến chẩn đoán quá mức. Tuy nhiên, nghiên cứu này không kết luận rằng việc giữ liên lạc thường xuyên với bác sĩ là không quan trọng. Điều rút ra là kỳ khám định kỳ cần có mục tiêu rõ. Người trong cuộc nên ưu tiên những xét nghiệm phù hợp với tuổi và yếu tố nguy cơ của mình, thay vì làm tràn lan mọi hạng mục. Một hạng mục nữa đáng đưa vào lịch thường niên là khám mắt. Người trưởng thành từ 18 tuổi trở lên nên kiểm tra mắt định kỳ ít nhất mỗi năm một lần. Sau tuổi 40 việc này càng cần thiết, khi thị lực bắt đầu thay đổi mà nhiều người vẫn tự nhận là chưa cần kính. ## Lịch khám sức khỏe năm 40 tuổi Câu trả lời chung cho tần suất khá đơn giản: mỗi người nên khám sức khỏe định kỳ một đến hai lần trong năm để kịp sàng lọc và phát hiện sớm rủi ro.[3] Với người đàn ông 40 tuổi khỏe mạnh, chưa từng có bệnh nền, khám tổng quát mỗi năm một lần là mức tối thiểu hợp lý. Nếu có tiền sử gia đình mắc tim mạch, ung thư hay tiểu đường, sáu tháng một lần sẽ an tâm hơn.[1] Từng hạng mục lại có nhịp riêng. Về huyết áp, nam giới dưới 40 tuổi không có tiền sử hay yếu tố di truyền có thể kiểm tra hai năm một lần.[3] Tuy nhiên, trên 40 tuổi, hoặc có huyết áp cao, hoặc có người thân từng đột quỵ, đau tim thì nên đo hàng năm hoặc thường xuyên hơn.[3] Xét nghiệm máu kiểm tra cholesterol và các chất béo: người trên 45 tuổi nên làm 5 năm một lần.[3] Ai có nguy cơ tim mạch cao hoặc có người thân từng mắc bệnh tim thì nên làm hàng năm ngay từ tuổi 40.[3] Chỉ số khối cơ thể và số đo vòng eo nên kiểm tra khoảng hai năm một lần; người dễ tăng cân thì dày hơn.[3] Nghề nghiệp cũng quyết định lịch khám. Luật lao động quy định người sử dụng lao động phải tổ chức khám cho người lao động của mình tối thiểu mỗi năm một lần; nghề nặng nhọc, độc hại thì tối thiểu sáu tháng một lần.[2] Ai làm việc trong môi trường tiếp xúc hóa chất, khói bụi, tiếng ồn thì chu kỳ nửa năm là yêu cầu bắt buộc. Riêng nhóm có nguy cơ cao với gan, mật, tụy, các chuyên gia tại Bệnh viện Hồng Ngọc khuyến cáo nên sàng lọc tối thiểu mỗi nửa năm một lần.[5] Nhóm này gồm người thường xuyên thức khuya, hay uống rượu bia, tiếp xúc hóa chất và ô nhiễm công nghiệp, dùng nhiều thuốc lâu dài, ăn uống không hợp lý, hoặc có nguy cơ lây nhiễm viêm gan B, C. Sau tuổi 40, những ai quen với các buổi nhậu kéo dài và giờ ngủ ngày càng dời lại dễ rơi vào nhóm này hơn mình tưởng, nên lịch khám sức khỏe năm 40 tuổi của họ cần dày hơn người bình thường. Ảnh minh họa được tạo bằng AI ![Một người đàn ông trung niên mặc áo sáng màu ngồi trên ghế dài, tay cầm tập hồ sơ giấy, ánh sáng dịu trong hành lang](https://chucmungnammoi.com/covers/kham-suc-khoe-nam-40-tuoi-minh-hoa-1-gznqkv-1200x800.webp) *Một người đàn ông trung niên mặc áo sáng màu ngồi trên ghế dài, tay cầm tập hồ sơ giấy, ánh sáng dịu trong hành lang.* ## Các xét nghiệm và sàng lọc cần làm Một kỳ khám sức khỏe định kỳ ở tuổi 40 thường bao gồm đo huyết áp, cân nặng, chiều cao, nhịp tim, nhiệt độ, khai thác tiền sử. Sau đó là khám lâm sàng các hệ cơ quan, kiểm tra tai mũi họng, mắt, răng miệng, tâm lý, da liễu.[1] Xét nghiệm máu và nước tiểu đánh giá đường huyết, cholesterol, chức năng gan, thận.[1] Phần chẩn đoán hình ảnh và thăm dò có thể gồm chụp X-quang phổi, siêu âm bụng, điện tim, nội soi tiêu hóa tùy chỉ định.[1] Riêng nam giới, khi khám tổng quát thường được chỉ định kiểm tra thêm tuyến tiền liệt, phổi, gan, thận.[3] Để thấy danh mục ở tuổi 40 khác gì thời trẻ, có thể so với gói khám cơ bản cho nam giới dưới 40 tuổi. Gói này gồm chụp CT phổi liều thấp, đo loãng xương, điện tim, siêu âm bụng tổng quát và siêu âm tuyến giáp. Sang tuổi 40, các hạng mục đó không mất đi mà được bổ sung phần sàng lọc chuyên sâu: tuyến tiền liệt, mỡ máu, đường huyết và các dấu ấn ung thư. Tuổi càng tăng, danh mục càng nghiêng về những bệnh âm thầm. Với nhóm trung niên hoặc có yếu tố nguy cơ như tiền sử gia đình, hút thuốc, béo phì, danh mục sẽ mở rộng sang tầm soát ung thư. Đó là nội soi đại tràng, chụp CT phổi liều thấp, xét nghiệm dấu ấn ung thư máu, hoặc sàng lọc ung thư tuyến tiền liệt. Đây chính là phần cốt lõi của việc sàng lọc bệnh nam trung niên, bởi các bệnh này chỉ có thể cứu được khi còn ở giai đoạn sớm. Về tim mạch, người nam từ 45 tuổi trở lên thuộc nhóm cần cân nhắc sàng lọc bệnh mạch vành, nhất là khi có nhiều yếu tố nguy cơ. Các yếu tố ấy gồm đái tháo đường, rối loạn lipid máu, tăng huyết áp, hút thuốc lá, hoặc tiền sử gia đình có người mắc bệnh mạch vành sớm. Bộ xét nghiệm sàng lọc có thể gồm khám lâm sàng cơn đau thắt ngực, điện tâm đồ thường quy, nghiệm pháp gắng sức, và chụp cắt lớp đa dãy động mạch vành. Gói sàng lọc tim mạch, tiểu đường, tăng mỡ máu áp dụng cho người trên 45 tuổi, hoặc dưới 45 tuổi nhưng có nguy cơ đái đường type 2.[6] Các nguy cơ ấy gồm thừa cân, béo phì với chỉ số BMI từ 23 trở lên, ít vận động, bố hoặc mẹ bị đái đường, huyết áp từ 140/90 mmHg trở lên, tăng mỡ máu. Trong gói này, bác sĩ sẽ chỉ định điện tim, siêu âm tim, siêu âm ổ bụng cùng các xét nghiệm glucose, HbA1c, cholesterol, triglycerid, axit uric, men gan, creatinin và công thức máu. Về tuyến tiền liệt, nam giới từ khoảng 50 tuổi trở lên, sức khỏe còn tốt và kỳ vọng sống lâu, nên chủ động trao đổi với bác sĩ về xét nghiệm PSA để tầm soát ung thư tuyến tiền liệt. Người từ khoảng 45 tuổi nếu có nguy cơ cao, và từ khoảng 40 tuổi nếu cha, anh hoặc em trai từng mắc bệnh này. Nhiều khuyến cáo hiện nay không cổ vũ xét nghiệm PSA đại trà cho mọi nam giới, mà nhấn mạnh quyết định cá nhân hóa sau khi được tư vấn lợi ích và nguy cơ. Lý do là kết quả dương tính giả có thể gây lo lắng và sinh thiết không cần thiết. Điểm đáng so sánh nhất nằm ở gan. Sàng lọc gan, mật, tụy cần tối thiểu mỗi nửa năm một lần cho người có yếu tố nguy cơ, trong khi khám tổng quát thông thường chỉ dày nhất hai lần trong năm. Nghĩa là nếu bạn thuộc nhóm uống rượu bia thường xuyên hay tiếp xúc hóa chất, hai kỳ khám tổng quát trong năm vẫn chưa đủ, và kỳ sàng lọc gan phải đi trước cả kỳ tổng quát. Gói sàng lọc này cho nam giới có hạng mục siêu âm tuyến tiền liệt, các xét nghiệm chức năng gan, Gama GT, HBsAg, HBsAb, Anti HCV, chức năng thận và đường máu. Phiên bản nâng cao thêm AFP để tầm soát ung thư gan và CA 19-9 cho tuyến tụy, đường mật.[5] Còn dạ dày và đại tràng, ở những nước có tỷ lệ ung thư dạ dày cao như Nhật Bản, nội soi tầm soát được chỉ định cho người trên 40 tuổi. Ở Việt Nam, nội soi được chỉ định cho từng trường hợp cụ thể khi có triệu chứng nghi ngờ bệnh lý tiêu hóa hoặc thuộc nhóm nguy cơ cao. Nhóm nguy cơ ấy gồm đa polyp đại tràng, ung thư đại tràng gia đình, theo dõi sau cắt polyp. Có tiền sử gia đình thì nên hỏi bác sĩ về nội soi ngay từ tuổi 40 thay vì chờ triệu chứng. **Đọc thêm:** [Sức khỏe là gì của con người: từ nước uống đến giấc ngủ](https://chucmungnammoi.com/tap-chi/suc-khoe-la-gi-cua-con-nguoi) ## Chuẩn bị trước ngày khám Kết quả xét nghiệm chỉ chính xác khi cơ thể được chuẩn bị đúng. Người đi kiểm tra sức khỏe định kỳ nam giới nên đăng ký buổi sáng, nhịn ăn trước khi xét nghiệm máu, không uống cà phê hay các chất kích thích trước đó. Khi siêu âm ổ bụng cần nhịn tiểu để bàng quang đầy giúp hình ảnh rõ. Nếu có nội soi dạ dày thì nhịn ăn uống khoảng sáu tiếng. Nên mặc quần áo rộng rãi và không đeo trang sức. Hai điều hay bị bỏ sót nhất là nhịn ăn sáu tiếng trước nội soi và nhịn ăn đêm trước khi xét nghiệm máu. Nhiều người uống trà sữa hay cà phê sáng sớm rồi đến phòng khám, kết quả đường huyết và mỡ máu lệch đi, phải làm lại từ đầu. Ở một số trung tâm y tế, quy trình khá gọn: người khám đến trực tiếp, xuất trình hồ sơ sức khỏe hoặc giấy giới thiệu nếu có, khám theo tiêu chuẩn rồi nhận sổ khám. Nhớ mang theo kết quả các kỳ khám cũ để bác sĩ đối chiếu diễn tiến. ![Một người đàn ông đứng bên cửa sổ uống nước, bàn gỗ có ly nước, đĩa trống, cuốn sổ, cây bút và áo khoác trên ghế](https://chucmungnammoi.com/covers/kham-suc-khoe-nam-40-tuoi-minh-hoa-2-lhdrn7-1200x800.webp) *Một người đàn ông đứng bên cửa sổ uống nước, bàn gỗ có ly nước, đĩa trống, cuốn sổ, cây bút và áo khoác trên ghế.* ## Những thứ chưa có bằng chứng Xung quanh tuổi trung niên là cả một thị trường sản phẩm hứa hẹn giữ gìn sức khỏe: viên uống giảm cholesterol, thực phẩm chức năng bổ sung liều cao đủ loại. Thực tế là nhiều người mua những sản phẩm này với hy vọng thay cho việc khám, rồi nhận ra kết quả không như quảng cáo, bởi chưa có nghiên cứu thuyết phục chứng minh chúng giúp phòng bệnh. Thực phẩm chức năng không phải thuốc, không thể thay thế xét nghiệm, và không thể phát hiện được khối u hay mảng xơ vữa đang âm thầm lớn lên trong mạch máu. Tiền dành cho những viên uống chưa kiểm chứng, dùng để trả cho một kỳ khám sức khỏe năm 40 tuổi đầy đủ hạng mục, sẽ giá trị hơn nhiều. Nếu đang dùng bất kỳ sản phẩm nào, hãy mang theo khi đi khám để bác sĩ xem xét, thay vì tự tin rằng nó đang bảo vệ mình. **Đọc thêm:** Dấu hiệu suy dinh dưỡng người trưởng thành và ngưỡng cần đi khám ## Dấu hiệu cần đi khám ngay Lịch hẹn định kỳ dành cho người chưa thấy triệu chứng gì khác thường. Còn khi cơ thể đã lên tiếng, chờ đến kỳ khám nửa năm sau là sai lầm. Những dấu hiệu dưới đây cần đến cơ sở y tế sớm, không đợi. Nam giới nên đi khám tiết niệu hoặc chuyên khoa phù hợp khi gặp các biểu hiện sau: - Tiểu khó ngày càng nặng, bí tiểu, hoặc phải rặn nhiều mới tiểu được. - Tiểu máu, hoặc đau khi tiểu kèm sốt, ớn lạnh. - Đau vùng chậu hoặc lưng dưới kéo dài. - Sụt cân, mệt mỏi không rõ lý do. - Đau xương tăng dần. Bài viết thuộc [Góc đọc Xuân](https://chucmungnammoi.com/tap-chi) của [Chúc Mừng Năm Mới](https://chucmungnammoi.com/). ## Nguồn tham khảo 1. [Khám sức khỏe định kỳ là gì? Bao gồm kiểm tra những gì?](https://tamanhhospital.vn/kham-suc-khoe-dinh-ky/) (tamanhhospital.vn) 2. [Khám sức khỏe doanh nghiệp MEDLATEC](https://medlatec.vn/dich-vu/kham-suc-khoe-dinh-ky-doanh-nghiep) (medlatec.vn) 3. [Vì sao bạn không được bỏ qua việc khám sức khỏe định kỳ? • Hello Bacsi](https://hellobacsi.com/thoi-quen-lanh-manh/kham-suc-khoe-dinh-ky/) (hellobacsi.com) 4. [5000 người dân sẽ được miễn phí khám, sàng lọc bệnh Ung thư phổi và các bệnh lý về phổi • Viện Y Dược học dân tộc Thành phố Hồ Chí Minh](https://www.vienydhdt.gov.vn/tin-tuc/5000-nguoi-dan-duoc-mien-phi-kham-sang-loc-benh-ung-thu-phoi-va-cac-benh-ly-ve-phoi.html) (vienydhdt.gov.vn) 5. [Sàng lọc bệnh lý gan - mật - tụy tại bệnh viện hồng ngọc](https://hongngochospital.vn/vi/uu-dai-sang-loc-benh-ly-gan-mat-tuy) (hongngochospital.vn) 6. [Gói sàng lọc bệnh lý tim mạch - Tiểu đường - Tăng mỡ máu](https://www.vinmec.com/vie/bai-viet/goi-sang-loc-benh-ly-tim-mach-tieu-duong-tang-mo-mau-vi) (vinmec.com) --- *Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn chuyên môn.*