# Mẹo dọn dẹp nhà cửa sạch nhanh, lịch 7 ngày đón Tết

> Bụi trong nhà có cả những thứ mắt thường không thấy: tế bào da người, lông vật nuôi, nấm mốc, phấn hoa, chứ đâu riêng đất cát ngoài trời. Vì thế dọn dẹp nhà cửa là việc làm hằng ngày kèm tổng vệ sinh định kỳ, và dọn đúng trình tự sẽ đỡ phải lau lại.

- Bài gốc: <https://chucmungnammoi.com/tap-chi/don-dep-nha-cua>
- Chuyên mục: Nhà & đời sống
- Tác giả: Ban Nhà & đời sống
- Ngày đăng: 30/10/2026
- Chủ đề: Mẹo vặt nhà cửa, Dọn dẹp nhà cửa, Dọn dẹp nhà, Tổng vệ sinh
- Thời gian đọc: 11 phút

---

Bụi trong nhà có những thứ mắt thường không thấy: tế bào da người, sợi vải bong ra từ thảm và đệm, lông và vảy da vật nuôi, nước bọt, mạt bụi, vi khuẩn, nấm mốc, phấn hoa. Thêm vào đó là khói và khí thải từ nấu nướng, cát bụi theo chân người từ ngoài đường vào.[2] Nói cách khác, dọn dẹp nhà cửa là việc duy trì không gian sống sạch sẽ, thoải mái, nên làm hằng ngày thay vì chỉ để nhà đẹp mắt.

Người đi làm văn phòng, sáng đi tối về, chỉ cần tổng vệ sinh nhà cửa 1-2 tháng một lần; nhà đông người thì phải dọn dày hơn. Nhưng dọn kiểu gì cho đỡ tốn công? Câu trả lời nằm ở trình tự: từ trên xuống dưới, chia khu rõ ràng, và biết chỗ nào cấm dùng chất tẩy tự nhiên.

## Chuẩn bị và chia khu dọn

Trước khi cầm chổi, việc đáng làm nhất là chia nhà thành từng khu và gom đủ dụng cụ. Bộ đồ thường dùng gồm baking soda, giấm, chanh, khăn microfiber, găng tay, chổi, xà phòng rửa chén. Chia khu xong, mỗi buổi chỉ tập trung một phần, làm xong chỗ đó mới sang chỗ khác. Dọn dở dang khắp nhà là cách nhanh nhất để nản giữa chừng.

Người bận rộn có thể trải lịch dọn dẹp nhà cửa ra cả tuần, mỗi ngày 60-90 phút.

- Ngày 1: lập kế hoạch, phân khu và chuẩn bị dụng cụ
- Ngày 2: dọn phòng khách và không gian sinh hoạt chung
- Ngày 4: dọn bếp và tủ lạnh
- Ngày 5: dọn phòng tắm, nhà vệ sinh và khu giặt phơi
- Ngày 6: dọn cửa chính, hành lang, ban công
- Ngày 7: hoàn thiện, trang trí và kiểm tra lần cuối

## Bước 1: Dọn dẹp nhà cửa từ trên xuống dưới

Nguyên tắc vàng khi tổng vệ sinh là làm từ cao xuống thấp: quét trần, lau quạt trên cao, lau dọn đầu tủ trước khi lau sàn nhà. Lý do rất đời thường: làm ngược lại thì sàn vừa lau sạch sẽ lại vướng đầy bụi, mạng nhện rơi xuống và phải lau lại từ đầu.

Một nhà ống hai tầng mà lau sàn tầng dưới trước rồi mới lau quạt trần thì đúng là công dở thành công dôi.

Có những vị trí hay bị bỏ qua nhất, nên đưa vào lượt đầu tiên. Đó là rèm cửa và thanh treo rèm trên cao, mặt sau đồ điện tử, quạt trần và thiết bị chiếu sáng, mặt trên của cửa ra vào, cửa sổ và tủ. Đây là chỗ bụi tích lâu nhất. Bỏ qua chúng thì buổi tổng vệ sinh chỉ sạch được nửa vời.

Trong lúc dọn phòng ngủ, quần áo dính vết bùn không cần ngâm xà phòng ngay. Chà lát khoai tây sống lên vết bùn, sau đó ngâm vào nước mát rồi giặt như bình thường.

![Một phụ nữ quỳ lưng lại phía giường, tay giơ khăn lau đầu giường, chăn gấp chồng trên ghế, tủ mở, nắng chiếu vào phòng](https://chucmungnammoi.com/covers/don-dep-nha-cua-minh-hoa-1-pdr7p7-1200x800.webp)

*Ảnh minh họa*

## Bước 2: Đánh bay bụi từng ngóc ngách

Không có máy hút bụi vẫn khử được bụi thảm.[2] Trải một mảnh vải cũ thấm nước, vắt khô, lên thảm rồi dùng gậy đập, bụi sẽ bám vào vải. Cách khác là rải đều bột muối tinh lên thảm, dùng chổi nhúng nước xà phòng quét lên, muối hấp thu bụi làm thảm sạch bóng; thảm bám nhiều bụi thì rắc tiếp muối sau khi quét 1-2 lần.

Vết thức ăn, nước uống đổ trên thảm thì đừng lau bằng khăn thấm nước, vì cách đó chỉ khiến chất bẩn thấm sâu vào sợi thảm. Cách làm đúng là đổ nước soda ngập vết bẩn rồi dùng khăn khô thấm sạch.

Kính cửa sổ lau bằng khăn microfiber với dung dịch nước pha giấm tỉ lệ 2:1. Lông chó mèo trên sofa thì thu bằng cách lướt đôi bàn tay đã đeo găng trên bề mặt ghế, lông sẽ bám hết vào găng. Sofa vải có mùi ẩm mốc, mùi thức ăn thì rắc baking soda, để 20 phút rồi hút bụi; cách làm chi tiết có trong bài [Làm sạch sofa tại nhà bằng baking soda và máy hút bụi](https://chucmungnammoi.com/tap-chi/lam-sach-sofa-tai-nha).

Hai vị trí chạm tay hằng ngày mà dễ bị sót nhất là tay nắm cửa và công tắc đèn, hãy lau chúng trong lượt đi vòng.[2] Riêng đồ điện tử, tuyệt đối không lau bằng nước vì có thể gây chập điện; dùng khăn khô, mềm hoặc cồn. Laptop lau bằng cồn isopropyl 70% thấm vào khăn. Màn hình tivi và máy vi tính thì dùng miếng giấy chùi có tẩm chất xả làm mềm vải.

Vài mẹo tiện dụng đáng nhớ trong lúc làm. Dán một lớp băng dính lên phần mép dụng cụ hốt rác để lấy hết bụi nhỏ trên sàn.[1] Đặt đầu chai nhựa bóp lên máy hút bụi để hút được chỗ hẹp như giữa các nút bàn phím hay góc cửa sổ. Khi sấy một lượng quần áo nhỏ, cho vào ngăn sấy vài chiếc khăn bông khô để hút ẩm nhanh và tiết kiệm điện. Máy rửa bát cũng rửa được hộp đựng xà phòng, bàn chải đánh răng, miếng bọt biển, cọ trang điểm, bát cho thú cưng hay kệ nhỏ trong tủ lạnh.[1]

Có một điều nên biết để không tự làm bẩn lại nhà: khi quét bằng chổi, các hạt bụi mịn có thể bay trở lại vào không khí.[2] Khi lau chùi, cây lau nhà và khăn vải có thể đẩy bụi vào kẽ hở của sàn hoặc vật dụng.[2] Vì thế lau bằng khăn ẩm rồi tráng lại sạch thường ăn hơn quét khô.

**Đọc thêm:** [Cách xử lý bọt xà phòng trên gỗ bằng giấm loãng và dầu ô liu](https://chucmungnammoi.com/tap-chi/xu-ly-bot-xa-phong-tren-go)

## Bước 3: Sạch sâu bếp và phòng tắm

Bếp tốn công nhất nhưng lại có nhiều mẹo hay. Lò vi sóng bám dầu mỡ và mùi chỉ cần đun nóng miếng rửa chén ướt có xịt nước cốt chanh tươi khoảng 40 giây trong lò, hơi nước sẽ làm dịu mềm vết bẩn bên trong. Đường thoát nước bồn rửa chén thoát chậm thì đổ 1/2 chén baking soda, thêm 1/2 chén giấm trắng, đậy nắp bồn, để vài phút cho tạo bọt rồi đổ nước sôi xuống để xả. Với chỗ tắc nghẽn nhẹ, viên rửa chén bát có chứa chất hòa tan dầu mỡ và chất thải thực phẩm nên có thể dùng thay dung dịch thông ống.[1] Tuy nhiên nó không thay được dung dịch chuyên dụng khi tắc nghiêm trọng.[1]

Chảo bám cặn đừng kỳ cọ mạnh làm hỏng bề mặt.[1] Cho một chút dầu ăn lên chảo, để vào lò nướng khoảng 20 phút, phần bã tan chảy thành dạng lỏng, để nguội rồi rửa lại sạch.[1] Vết thực phẩm cháy thì cho xà phòng rửa chén và nước vào, đun sôi, để chất lỏng nguội trong chảo, thức ăn cháy sẽ dễ bong. Kiềng bếp ngâm trong nước nóng pha nước rửa chén 20-30 phút; nồi cháy rắc baking soda, đổ giấm, đun sôi nhẹ. Mặt bếp trộn baking soda với giấm trắng, bôi lên, chờ khoảng 10 phút rồi lau bằng khăn ấm. Tủ lạnh có mùi thì đặt than hoạt tính trong 2-3 tuần, hoặc dùng chanh, baking soda.

Sang phòng tắm, vòi nước bị mảng bám khoáng thì ngâm khăn trong giấm, quấn quanh vòi 15 phút. Bồn cầu cáu bẩn xịt dung dịch nước tẩy và giấm vào, để qua đêm, sáng hôm sau chỉ cần xả nước.

Máy giặt lâu ngày có mùi thì làm mới bằng giấm: đổ một lít giấm vào máy, chạy chu trình dài nhất với nhiệt độ nóng nhất.[1] Với máy giặt cửa trước, dùng khoảng 3/4 cốc giấm đặt vào ngăn chứa chất tẩy rửa, bật chu trình giặt nóng nhất, hết nước thì chạy thêm một chu trình xả.[1]

![Một người đàn ông đứng lau lan can ban công, bên cạnh có xô nước và cây lau kính, chậu xốp trồng rau xanh](https://chucmungnammoi.com/covers/don-dep-nha-cua-minh-hoa-2-gcep6w-1200x800.webp)

*Ảnh minh họa*

## Bước 4: Kiểm tra và giữ sạch về sau

Dọn xong, đi vòng kiểm tra các khu đã làm, đặc biệt những chỗ cao và khe hở đã kể ở bước 1. Trong phòng ngủ, ga trải giường, vỏ gối và chăn nên giặt ít nhất 1 lần mỗi tuần với nước có nhiệt độ tối thiểu 54 độ C để diệt mạt bụi.[2] Gia đình có con nhỏ hoặc người dị ứng nên dùng thêm vỏ bọc chống mạt bụi cho gối và nệm.

Muốn nhà thơm lâu, đun một nồi nước với vỏ cam, quế, sả trong 5-10 phút cho hương thơm lan tỏa. Một mẹo nhỏ cho phòng tắm: xịt kem cạo râu lên gương, để yên một phút rồi lau sạch, gương sẽ không bị đọng hơi nước trong vòng một tuần.

## Chỗ cấm dùng giấm, chanh, baking soda

Giấm, chanh và baking soda là bộ ba tẩy rửa tự nhiên quen thuộc, nhưng chúng phá hỏng ít nhất sáu bề mặt trong nhà và không sửa được bằng cách lau lại. Một mặt bếp đá marble được lau bằng giấm để tẩy vết ố sẽ xuất hiện vết mờ lõm do axit ăn mòn, không thể phục hồi.

Ngoài bộ ba này, còn mấy cấm kỵ khác khi lau dọn. Không vệ sinh sofa da bằng nước nóng vì nước nóng làm biến dạng và phai màu da, chỉ dùng khăn ẩm hoặc dung dịch chuyên dụng cho da. Không vệ sinh sàn nhựa bằng nước vì nước làm hỏng lớp keo dán, gây bong tróc, phồng rộp. Cũng đừng dùng chất tẩy rửa mạnh lên gỗ, đá tự nhiên và vải vì dễ hỏng bề mặt.

- Giấm và chanh cấm dùng trên đá tự nhiên như marble, cẩm thạch, đá vôi, travertine: axit ăn thành vết mờ lõm
- Giấm và chanh cấm trên ron gạch, mạch xi măng: axit làm ron bở và ố đen
- Giấm và chanh cấm trên sàn gỗ và gỗ công nghiệp: làm lớp phủ mờ, bạc màu
- Giấm cấm trên gang, thép thường, đồ sơn, đồ mạ và gioăng cao su máy giặt, máy rửa chén: gây gỉ, làm cao su cứng và nứt
- Giấm, chanh cấm trên màn hình, mặt kính có lớp phủ chống chói, mặt bếp in họa tiết
- Baking soda cấm trên đá tự nhiên, mặt đá đánh bóng, nhôm, chảo chống dính, đồ sơn bóng, mica, nhựa trong, gỗ có dầu và gỗ sơn PU

![Bàn đá sáng có một quả chanh, chén bột trắng, chai thủy tinh và khăn gấp, phía sau là bếp mờ](https://chucmungnammoi.com/covers/don-dep-nha-cua-minh-hoa-3-znihpb-1200x800.webp)

*Ảnh minh họa*

## Thuê người dọn nhà dịp Tết

Dịp Tết, nhu cầu thuê dịch vụ dọn dẹp nhà cửa tăng cao, nhiều gia đình lựa chọn thuê để tiết kiệm thời gian. Một gia đình cả hai vợ chồng đi làm, chỉ kịp dọn buổi tối, có thể thuê người theo giờ những ngày cuối năm để hoàn tất trước lễ cúng Tất Niên. Điều đáng nhớ là cuối năm dịch vụ dễ cháy chỗ, muốn thuê thì nên đặt sớm.

Dọn nhà ngày Tết ở ta còn có một lớp văn hóa riêng. Theo quan niệm dân gian, quét nhà trong những ngày đầu xuân là quét đi tài lộc.[3] Hốt rác đổ đi thì Thần Tài sẽ đi mất, nên người xưa chỉ quét nhà mà không quét rác ra ngoài cửa; hiện nay tục này chỉ còn kiêng đến hết ngày mùng một.

Chuyện kiêng ấy từng được nhà văn Sơn Nam ghi lại trong tập “Người Sài Gòn - Chợ Lớn ăn Tết” (Nam Bộ Xưa & Nay, NXB TP.HCM, 12-1998, trang 143).[3] Theo trang sách đó, thềm nhà ngày Tết đầy xác pháo, hột dưa, vỏ bánh mà không ai dám quét, vì thà chịu mất vệ sinh còn hơn quét hết lộc ra, đầu năm rác có giá trị như vàng.

Hiểu như vậy thì việc dọn dẹp nhà cửa đón Tết nên xong trước giao thừa, để mấy ngày đầu năm chỉ cần lau nhẹ và gom rác trong nhà. Còn nếu thời gian vẫn đủ, lịch 7 ngày mỗi ngày 60-90 phút ở đầu bài là cách tự dọn vừa sạch vừa không quá mệt. Giữ được nhịp đó quanh năm thì mỗi kỳ tổng vệ sinh sẽ nhẹ hơn kỳ trước. Ai muốn xem thêm cách xử lý từng khu vực trong nhà có thể ghé [Chuyên mục Nhà & đời sống](https://chucmungnammoi.com/tap-chi/chuyen-muc/nha-cua).

Bài viết thuộc Góc đọc Xuân của [Chúc Mừng Năm Mới](https://chucmungnammoi.com/).

[Nhúng đồng hồ đếm ngược đến Tết Nguyên đán vào trang của bạn](https://chucmungnammoi.com/tet-nguyen-dan#nhung-dem-nguoc). Miễn phí, chỉ cần sao chép một đoạn mã, dùng được trên mọi trang web.

## Nguồn tham khảo

1. [Các mẹo vặt dọn dẹp nhà cửa vừa sạch sẽ vừa tiết kiệm thời gian](https://infonet.vietnamnet.vn/cac-meo-vat-don-dep-nha-cua-vua-sach-se-vua-tiet-kiem-thoi-gian-282894.html) (infonet.vietnamnet.vn)
2. [Mẹo vặt dọn dẹp nhà cửa giúp "đánh bay" bụi từng ngóc ngách](https://hellobacsi.com/thoi-quen-lanh-manh/ve-sinh/meo-vat-don-dep-nha-cua/) (hellobacsi.com)
3. [Vì sao có tục kiêng quét nhà, đổ rác vào mùng 1 tết?](https://tuoitre.vn/plo/vi-sao-co-tuc-kieng-quet-nha-do-rac-vao-mung-1-tet-109717079.htm) (tuoitre.vn)